30мвт: көкжиекті көркейтер жасыл қуат
Арал десе, ең алдымен көз алдымызға теңіз келеді. Бір кездері жағалауды көмкерген көк айдын, ақ маржан балығы, желмен жарысқан қайықтары бар тіршілігі табиғатпен біте қайнасқан өлкенің тарихы да теңізбен тығыз байланысты. Алайда уақыт өте табиғи жағдай өзгеріп, Арал жаңа сынақтарға тап болды. Соған қарамастан халық туған жердің мүмкіндігін қайта бағалап, өңір дамуының жаңа бағыттарын қалыптастыра білді. Бүгінде Арал көкжиегінде тағы бір жаңарудың нышаны байқалады. Бұл жолы табиғаттың тағы бір мол сыйы – күн сәулесі экономикалық ресурсқа айналып отыр.
Арал қаласында қуаттылығы 30 мегаватт болатын күн электр станциясының құрылысы жүргізілуде. Жобаны «Альхена» ЖШС жүзеге асыруда. Инвестиция көлемі – 8,2 млрд теңге, нысанға 65 гектар жер телімі бөлінген. Станцияны 2026 жылдың IV тоқсанында пайдалануға беру жоспарланған. Жоба толық іске қосылғаннан кейін 20 тұрақты жұмыс орны ашылады деп күтілуде. Аралдың табиғи ерекшелігін заманауи технологиямен ұштастырып, өңірдің энергетикалық әлеуетін жаңа қырынан танытатын бастама.
КҮН СӘУЛЕСІ – ЭНЕРГИЯ КӨЗІ
Жобаның ауқымы оның техникалық көрсеткіштерінен де көрінеді. Станция аумағына 41 441 фотоэлектрлік панель орналастырылмақ. Сонымен бірге күн сәулесін тиімді қабылдауға мүмкіндік беретін 7 665 трекер жүйесінің тірегі қарастырылған. Қазіргі таңда олардың 3 762-сі орнатылып, құрылыс-монтаж жұмыстарының шамамен 80 пайызы аяқталған. Трекерлер күннің қозғалысына қарай панельдердің бағытын өзгертіп, сәулені барынша тиімді пайдалануға мүмкіндік береді. Яғни, Аралдың аптап ыстығы мен ашық аспаны енді тек климаттық ерекшелік емес, электр энергиясын өндіруге пайдаланылатын табиғи ресурс ретінде қарастырылуда.
Күн энергетикасының тағы бір ерекшелігі – электр қуатын өндіру кезінде дәстүрлі отын көздерін жағудың қажет болмауы. Бұл қоршаған ортаға түсетін жүктемені азайтуға бағытталған технологиялардың бірі. Аудан үшін оның мәні айрықша. Экологиялық мәселелердің салмағын бастан өткерген өңірде табиғи ортаға әсері төмен технологияларды енгізу – уақыт талабына сай қадам.
ИНВЕСТИЦИЯ ЖӘНЕ ЖАҢА МҮМКІНДІК
Кез келген ірі инвестициялық жобаның экономикалық маңызы тек құнымен өлшенбейді. Оның айналасында құрылыс, тасымал, инженерлік қызмет, техникалық қамтамасыз ету және мамандар еңбегіне сұраныс қалыптасады.
Қаламыздағы осы күн электр станциясына салынатын 8,2 млрд теңге инвестиция – аудан экономикасына бағытталған ауқымды қаржының бірі. Құрылыс кезеңінде түрлі сала мамандары еңбек етсе, нысан пайдалануға берілгеннен кейін оның тұрақты жұмысын қамтамасыз ететін техникалық кадрларға қажеттілік туындайды.
Жоспарланған 20 тұрақты жұмыс орны сан жағынан көп болып көрінбеуі мүмкін. Алайда заманауи энергетикалық нысандарда жұмыс орындарының сапалық сипаты маңызды. Электр энергетикасы, автоматтандыру, техникалық қызмет көрсету, бақылау және қауіпсіздік бағытындағы білікті мамандар қажет болады.
Бұл өз кезегінде жергілікті жастар үшін жаңа кәсіптік бағдар қалыптастыруға ықпал етуі мүмкін. Бұған дейін дәстүрлі мамандықтарға басымдық берген өңір жастары үшін инженерия, энергетика, автоматтандыру және ақпараттық технологиялар сияқты салаларға қызығушылық танытуға мүмкіндік кеңейеді.
АРАЛДЫҢ ЖАҢА КӨКЖИЕГІ
Аралдың тарихы – өзгерістің тарихы. Бір кездері теңізге қарап өмір сүрген ел табиғаттың ауыр сынағын бастан өткерді. Бірақ бұл жағдай халықтың жаңа жол іздеуіне тосқауыл бола алған жоқ. Бүгінде балық шаруашылығы, кәсіпкерлік, туризм, өндіріс және инфрақұрылым салаларымен қатар энергетика бағыты да өңірдің даму мүмкіндіктерінің қатарына қосылып отыр. Күн электр станциясының құрылысы осы өзгерістің нақты көрінісі деуге болады.
Дала төсіне қатар-қатар орналасатын мыңдаған панель сырт көзге қарапайым көрінгенімен, оның ар жағында қомақты инвестиция, күрделі инженерлік жүйе, жаңа технология және еңбек ресурсы тұр. Ең бастысы – Аралдың табиғи ерекшелігі жаңа экономикалық мүмкіндікке айналуда.
Бұрын Арал үшін теңіз басты табиғи байлықтың бірі болса, бүгінде күн сәулесі де өңірдің энергетикалық әлеуеті ретінде бағалана бастады. Күннің нұры бұл өлкеге бұрыннан мол түседі. Енді сол сәуле жаңа технология арқылы ел игілігіне қызмет етпек.
Теңіз тағдырын бастан өткерген Арал енді табиғаттың тағы бір қуатын – күннің энергиясын игеруге бет бұруда. Бұл – өңірдің жаңа энергетикалық белесінің басталғанын білдіретін маңызды қадам.
Арал қаласында қуаттылығы 30 мегаватт болатын күн электр станциясының құрылысы жүргізілуде. Жобаны «Альхена» ЖШС жүзеге асыруда. Инвестиция көлемі – 8,2 млрд теңге, нысанға 65 гектар жер телімі бөлінген. Станцияны 2026 жылдың IV тоқсанында пайдалануға беру жоспарланған. Жоба толық іске қосылғаннан кейін 20 тұрақты жұмыс орны ашылады деп күтілуде. Аралдың табиғи ерекшелігін заманауи технологиямен ұштастырып, өңірдің энергетикалық әлеуетін жаңа қырынан танытатын бастама.
КҮН СӘУЛЕСІ – ЭНЕРГИЯ КӨЗІ
Жобаның ауқымы оның техникалық көрсеткіштерінен де көрінеді. Станция аумағына 41 441 фотоэлектрлік панель орналастырылмақ. Сонымен бірге күн сәулесін тиімді қабылдауға мүмкіндік беретін 7 665 трекер жүйесінің тірегі қарастырылған. Қазіргі таңда олардың 3 762-сі орнатылып, құрылыс-монтаж жұмыстарының шамамен 80 пайызы аяқталған. Трекерлер күннің қозғалысына қарай панельдердің бағытын өзгертіп, сәулені барынша тиімді пайдалануға мүмкіндік береді. Яғни, Аралдың аптап ыстығы мен ашық аспаны енді тек климаттық ерекшелік емес, электр энергиясын өндіруге пайдаланылатын табиғи ресурс ретінде қарастырылуда.
Күн энергетикасының тағы бір ерекшелігі – электр қуатын өндіру кезінде дәстүрлі отын көздерін жағудың қажет болмауы. Бұл қоршаған ортаға түсетін жүктемені азайтуға бағытталған технологиялардың бірі. Аудан үшін оның мәні айрықша. Экологиялық мәселелердің салмағын бастан өткерген өңірде табиғи ортаға әсері төмен технологияларды енгізу – уақыт талабына сай қадам.
ИНВЕСТИЦИЯ ЖӘНЕ ЖАҢА МҮМКІНДІККез келген ірі инвестициялық жобаның экономикалық маңызы тек құнымен өлшенбейді. Оның айналасында құрылыс, тасымал, инженерлік қызмет, техникалық қамтамасыз ету және мамандар еңбегіне сұраныс қалыптасады.
Қаламыздағы осы күн электр станциясына салынатын 8,2 млрд теңге инвестиция – аудан экономикасына бағытталған ауқымды қаржының бірі. Құрылыс кезеңінде түрлі сала мамандары еңбек етсе, нысан пайдалануға берілгеннен кейін оның тұрақты жұмысын қамтамасыз ететін техникалық кадрларға қажеттілік туындайды.
Жоспарланған 20 тұрақты жұмыс орны сан жағынан көп болып көрінбеуі мүмкін. Алайда заманауи энергетикалық нысандарда жұмыс орындарының сапалық сипаты маңызды. Электр энергетикасы, автоматтандыру, техникалық қызмет көрсету, бақылау және қауіпсіздік бағытындағы білікті мамандар қажет болады.
Бұл өз кезегінде жергілікті жастар үшін жаңа кәсіптік бағдар қалыптастыруға ықпал етуі мүмкін. Бұған дейін дәстүрлі мамандықтарға басымдық берген өңір жастары үшін инженерия, энергетика, автоматтандыру және ақпараттық технологиялар сияқты салаларға қызығушылық танытуға мүмкіндік кеңейеді.
АРАЛДЫҢ ЖАҢА КӨКЖИЕГІАралдың тарихы – өзгерістің тарихы. Бір кездері теңізге қарап өмір сүрген ел табиғаттың ауыр сынағын бастан өткерді. Бірақ бұл жағдай халықтың жаңа жол іздеуіне тосқауыл бола алған жоқ. Бүгінде балық шаруашылығы, кәсіпкерлік, туризм, өндіріс және инфрақұрылым салаларымен қатар энергетика бағыты да өңірдің даму мүмкіндіктерінің қатарына қосылып отыр. Күн электр станциясының құрылысы осы өзгерістің нақты көрінісі деуге болады.
Дала төсіне қатар-қатар орналасатын мыңдаған панель сырт көзге қарапайым көрінгенімен, оның ар жағында қомақты инвестиция, күрделі инженерлік жүйе, жаңа технология және еңбек ресурсы тұр. Ең бастысы – Аралдың табиғи ерекшелігі жаңа экономикалық мүмкіндікке айналуда.
Бұрын Арал үшін теңіз басты табиғи байлықтың бірі болса, бүгінде күн сәулесі де өңірдің энергетикалық әлеуеті ретінде бағалана бастады. Күннің нұры бұл өлкеге бұрыннан мол түседі. Енді сол сәуле жаңа технология арқылы ел игілігіне қызмет етпек.
Теңіз тағдырын бастан өткерген Арал енді табиғаттың тағы бір қуатын – күннің энергиясын игеруге бет бұруда. Бұл – өңірдің жаңа энергетикалық белесінің басталғанын білдіретін маңызды қадам.
Асылхан ЖОЛДАСҰЛЫ
